fbpx

PROJEKT KSIĄŻKA

Jak samodzielnie wydać książkę
Rozmowa z Kingą Rak

Jak samodzielnie wydać książkę?

Od czasów Gutenberga wiele się zmieniło, ale pogłoski o śmierci druku są znacznie przesadzone. Dlatego stworzyłam projekt KSIĄŻKA. Dziś moim gościem jest Kinga Rak, która opowie o tym, jak zaplanować proces wydawniczy.
Uważam, że każdy pisarz powinien pisać w zgodzie ze sobą i nie patrzeć na trendy. Teraz modny jest self-publishing, ale nie dla każdego autora jest to dobre rozwiązanie. W self-publishingu książka staje się niejako naszym projektem biznesowym – nie każdy lubi myśleć o dystrybucji, promocji, sprzedawaniu itd. Skąd się wzięła u Ciebie fascynacja książkami? Jak się to wszystko zaczęło?
Od dziecka uwielbiałam zamykać się w pokoju, przeglądać książki i wymyślać historie. Wcześnie nauczyłam się czytać i kompletnie przepadłam. Zawsze chciałam pracować z książkami, dlatego wybrałam studia na filologii polskiej (specjalność edytorska) i wcześnie zaczęłam szukać pracy na rynku książki. Fascynuje mnie zarówno literatura, jak i strona fizyczna – książka/e-book.

Na studiach chciałam wiedzieć wszystko: poznać historię literatury, nauczyć się jak odróżnić dobrą książkę od złej, dowiedzieć się, jak zmienić tekst w książkę oraz jak recepcja książki i rynek wpływają na proces historycznoliteracki. Na razie ta wielka miłość do literatury trwa, bo czytanie i pisanie są dla mnie najpiękniejszym sposobem komunikacji. Możemy odkrywać, jak myśleli i widzieli świat ludzie, których już tu dawno nie ma, oraz przekazać swoją opowieść innym.

Napisałaś doktorat z socjologii literatury. Czy wiedza, którą zdobyłaś przy okazji pisania, wykorzystujesz w pracy?
Tak, bardzo intensywnie. W ramach doktoratu przebadałam, jak funkcjonuje zjawisko self-publishingu w Polsce i na świecie, jaką ma recepcję i jak wpływa na nasze spostrzeganie literatury. Dodatkowo przeanalizowałam kilkaset strategii wydawniczych self-publisherów, więc zebrane informacje bardzo pomagają mi zrozumieć, gdzie leżą mocne i słabe strony takiego wydawania oraz czego unikać. Gdy łączę tę wiedzę z doświadczeniem zawodowym, myślę, że mam dość szeroki obraz zjawiska i dobrych praktyk. Ale w doktoracie pisałam również o polityczności zjawiska, komunikacji literackiej i historii – wnioski czysto teoretyczne raczej zostawiam na dyskusje, niż wykorzystuję je w pracy.
Kinga Rak

Kinga Rak

Redaktorka, blogerka

Wspiera niezależnych autorów. Pracowała w największych, polskich serwisach self-publishingowych i wydawnictwach. Self-publishingowi poświęciła rozprawę doktorską na Uniwersytecie Śląskim. Od ponad roku zajmuje się wspieraniem niezależnych pisarzy jako redaktorka i mentorka.
Załóżmy, że napisałam pierwszą książkę. Spodobała się moim znajomym. Zdecydowałam się, aby ją wydać. Co mogę zrobić? Jakie mam możliwości?
Możliwości są dwie. Możesz wydać z wydawnictwem lub samodzielnie. Każda opcja jest dobra, ale należy ją porządnie przemyśleć. Uważam, że wydawnictwo jest świetne dla osób, które chcą pisać i wydawać, ale samodzielna praca nad wydawaniem nie jest dla nich. Bo w self-publishingu książka staje się niejako naszym projektem biznesowym i nie każdy z nas lubi myśleć o dystrybucji, promocji, sprzedawaniu. Dlatego odpowiedzi należy najpierw poszukać w sobie, a potem zweryfikować je z rynkiem.

Zawsze zachęcam do określenia potencjału sprzedażowego ich książki (np. w prosty sposób – czy podobne publikacje są na listach bestsellerów, czy dana konwencja jest teraz popularna, czy temat jest modny). Jeśli książka należy do niszowych (skierowana do wąskiego grona odbiorców), lepiej zdecydować się na self-publishing. A jeśli autor chce wydać sam, ale proces go przerasta – warto skorzystać z pomocy specjalistów: redaktorów, grup wsparcia lub mentorów.

Jeśli zdecyduję się na współpracę z wydawnictwem, to gdzie szukać potencjalnych wydawców?
Taki proces powinien przebiegać wielostopniowo: zaczynając od określenia, o czym nasza książka jest i do kogo jest skierowana (wbrew pozorom nie są to łatwe pytania; autor musi sobie na nie odpowiedzieć i wykonać kilka testów – np. przekazać książkę innym osobom do czytania, aby pomogły nam określić grupę docelową). Później należy albo udać się do księgarni albo rozpocząć internetowe śledztwo, by odkryć, które wydawnictwo takie książki wydaje. I dopiero do nich się zgłosić.

Ważne jest przygotowanie dobrego, zwięzłego streszczenia, zachęcającego i konkretnego e-maila. Później następuje etap, gdy czekamy na odpowiedź. Warto po wyznaczonym przez wydawnictwo czasie zadzwonić, dopytać o decyzję. I nie zrażać się odpowiedzią odmowną, ale szukać wydawcy dalej. Ten proces może zająć nawet kilkanaście miesięcy, bo zwykle wydawnictwa potrzebują dużo czasu na podjęcie decyzji.

Czy przed wysłaniem do wydawcy powinnam oddać tekst do redakcji i korekty?
Tak, jak najbardziej. Zawsze staram się do tego zachęcić autorów. Z doświadczenia wiem, że nic tak nie zniechęca redaktora, jak błędy językowe w nadesłanej propozycji. Można taką redakcję i korektę potraktować jako inwestycję, która się zwróci – gdy tekst jest dopracowany, ma większe szanse zainteresować wydawców.

Zawsze zachęcam do określenia potencjału sprzedażowego ich książki (np. w prosty sposób – czy podobne publikacje są na listach bestsellerów, czy dana konwencja jest teraz popularna, czy temat jest modny). Jeśli książka należy do niszowych (skierowana do wąskiego grona odbiorców), lepiej zdecydować się na self-publishing. A jeśli autor chce wydać sam, ale proces go przerasta – warto skorzystać z pomocy specjalistów: redaktorów, grup wsparcia lub mentorów.

Stwierdziłam, że nie chcę współpracować z wydawnictwem. Jak samodzielnie zaplanować proces wydawniczy? Od czego zacząć? O czym powinnam wiedzieć, zanim zabiorę się za samodzielne wydawanie?
Przede wszystkim – do kogo mówię i po co. Dlaczego chcę wydać książkę? Bez tych odpowiedzi trudno podjąć kolejne decyzje. Proces wydawniczy jest prosty i w zasadzie powtarzalny: redakcja, korekta, skład i okładka, korekta techniczna, druk, dystrybucja, promocja. Jednak jeśli kiepsko określimy, kim jest nasz czytelnik, nie zrobimy planu, nie oszacujemy budżetu i będziemy mieć nierealne oczekiwania, może okazać się, że ten prosty proces zamieni się w koszmar.

Dlatego zawsze polecam najpierw pracę koncepcyjną, zrecenzowanie książki przed wydaniem (każdy nowy głos może pozwolić nam na dystans i zrozumienie, po co i do kogo kierujemy naszą wypowiedź) i dokładne planowanie. Proces wydawniczy trwa co najmniej trzy miesiące, ale może wydłużyć się lub skrócić w zależności od konkretnej książki oraz prac, które należy nad nią wykonać. Jest on zwykle dynamiczny i mogą się pojawić różne problemy. Jedne można przewidzieć, innych się zupełnie nie spodziewamy. Dlatego w tym chaosie ważne jest pamiętanie o naszym celu i czytelniku, abyśmy mogli podjąć właściwe decyzje.

Czy self-publishing się opłaca?
Opłacalność self-publishingu jest dyskusyjna – zależy, jak rozumiemy to pojęcie. Przykład Michała Szafrańskiego rozgrzewa wyobraźnię wielu niezależnych autorów, ale należy pamiętać, że Szafrański wiele lat pracował na swój sukces. Są też autorzy, którzy sprzedali kilkadziesiąt egzemplarzy, ale i tak uważają, że samodzielne wydanie książki jest dla nich sukcesem, bo mogli podzielić się historią z innymi. A pomiędzy tymi przykładami rozciąga się spektrum możliwości. W self-publishingu możemy dostosować proces wydawniczy do swoich potrzeb, co jest istotną zaletą. Wtedy nawet po sprzedaniu kilkudziesięciu sztuk inwestycja może nam się zwrócić. Według mnie self-publishing jest przestrzenią na eksperymenty, gdzie rządzi jedna osoba – autor.

Obejrzyj filmy

Moi goście pokazują, jak wygląda ich praca od kuchni, dzielą się doświadczeniami, poruszają ważne tematy związane ze swoją branżą.
Prowadzisz warsztaty, w których uczysz, jak samodzielnie wydać książkę. Opowiesz o nich?
Po latach pracy z self-publisherami i w wydawnictwach odkryłam, że wielu autorów na początku swojej ścieżki zawodowej jest zagubionych. Widzą przed sobą wiele możliwości, jednak za bardzo nie wiedzą, jak skutecznie rozmawiać z wydawcami lub jak dobrze wydać swoją książkę samodzielnie. Dlatego pomyślałam o kursach. Pierwszy, który właśnie prowadzę, skierowany jest do self-publisherów. Planujemy proces wydawniczy, promocję i dystrybucję, wskazuję, na co zwrócić uwagę i jakich błędów uniknąć. Porządkujemy wiedzę i wspólnie szukamy najlepszych rozwiązań, tak aby samodzielne wydanie książki było przyjemnością. Pracujemy w zamkniętej grupie na Facebooku, która umożliwia nam też dyskusję i wymianę doświadczeń. Efektem będzie perfekcyjnie przygotowany plan działania.
Na koniec – jaką radę masz dla przyszłych pisarzy, jeśli chodzi o wydawanie książek?
Uważam, że każdy pisarz powinien pisać w zgodzie ze sobą i nie patrzeć na trendy. Jednak jeśli przychodzi już do wydawania, poradziłabym, aby otworzyć się na współpracę z redaktorem. Obserwuję wiele napięć w tej relacji. Redaktor często jest „tym złym”, który zmienia tekst, a brak dobrej komunikacji skutkuje kiepsko wydanymi książkami, pełnymi błędów logicznych i przydługich opisów. Czasem trzeba schować ego do kieszeni, bo redaktorzy zwykle mają dobre intencje – chcą, aby książka była doskonale odebrana przez czytelnika.
Dziękuję Ci za rozmowę. Życzę Ci, by miłość do książek trwała zawsze. I powodzenia podczas obrony doktoratu!

PROJEKT KSIĄŻKA | Wstęp

Jak wydać książkę? Od czasów Gutenberga wiele się zmieniło, ale pogłoski o śmierci druku są znacznie przesadzone. Dlatego powstał projekt KSIĄŻKA. Moi goście opowiadają o poszczególnych etapach procesu wydawniczego, dzielą się swoim doświadczeniem.

czytaj dalej

Pobierz darmową listę!

Dowiedz się, gdzie najczęściej ukrywają się błędy! Jest tak dużo różnego rodzaju błędów, że ciężko pamiętać o wszystkich jednocześnie.
Gdy skupimy się na błędach stylistycznych, mogą umknąć nam przecinki. A gdy będziemy sprawdzać literówki, nie zauważymy błędów merytorycznych.
Chcesz zobaczyć, jak ja sobie z tym radzę?

Udało Ci się zapisać!

Pobierz darmowy poradnik i poznaj 7 sposobów na zdobywanie klientów

Ty też możesz założyć firmę i zacząć zarabiać na czytaniu. Dowiedz się, jak zdobywać dobrze płacących klientów! Podzielę się z tobą moim 12-letnim doświadczeniem. W gronie moich klientów są takie firmy, jak Qatar Airways, Allianz BZ WBK (obecnie Santander), KPMG, Volvo, ONZ, Volkswagen, PKN Orlen. Zdradzę Ci, co trzeba zrobić, by zbudować pokaźne portfolio.

Udało Ci się zapisać!

Pobierz darmowy poradnik dla piszących

Praca redaktora polega na usuwaniu barier, które zakłócają komunikację między autorem a czytelnikiem. Chcesz poznać zabójców Twoich tekstów? Pokażę Ci, na co musisz zwrócić uwagę, poprawiając tekst. Nie ma znaczenia, czy jest to artykuł na blogu czy praca naukowa. Aby teksty, które poprawiasz, miały klasę i bajeczny urok, zastosuj wskazówki, którymi się dzielę.

Udało Ci się zapisać!

Pobierz praktyczną tabelę

Czy kropka może być przed przecinkiem? A cudzysłów po średniku? Praktyczna tabela, dzięki której wszystko stanie się jasne.

Udało Ci się zapisać!

zostan korektorka

Zapisz się na listę zainteresowanych kursem Zostań korektorką

Będę Cię informować o bonusach i szczegółach sprzedaży.

Udało Ci się zapisać!