fbpx

3 rzeczy, które musisz wiedzieć o wieży Eiffla

JĘZYK POLSKI, ZAPANUJ NAD SŁOWAMI

Dziś w związku z pewną rocznicą przenieśmy się do Paryża.  Tam właśnie 31 marca 1889 roku otwarto wieżę Eiffla.

Wieża Eiffla jest najbardziej znanym obiektem architektonicznym Paryża, uznawana jest za symbol miasta i całej Francji. W momencie powstania była najwyższą wieżą na świecie

Wiąże się z nią kilka ciekawostek. Ja opowiem oczywiście o tych językowych.

Na pewno spotkaliście wiele form: Wieża Eiffela, wieża Eiffela, Wieża Eiffla. Wszystkie one są błędne.
To jak w takim razie pisać poprawnie?

Problemy z odmianą?

Nazwa wieży pochodzi od nazwiska konstruktora, francuskiego inżyniera Gustava Eiffela.

Jak zatem odmieniać nazwisko architekta?

M Gustave Eif•fel
D Gustave’a Eiffela
Gustave’owi Eiffelowi
Gustave’a Eiffela
z Gustave’em Eiffelem
Msc o Gustavie Eiffelu
W o, Gustavie Eiffelu!

Przy okazji zwróćcie uwagę na prawidłowy podział tego wyrazu. 

W związku z taką odmianą często problem, ponieważ dopełniacz w nazwisku architekta (Eiffela) ma inną formę niż w połączeniu będącym nazwą zaprojektowanej przez niego wieży (wieża Eiffla).  

Niespójności w wymowie

Kolejnym problemem jest wymowa.

Należące do inżyniera nazwisko wymawia się [efel] z akcentem na ostatnią sylabę. Tak wymawiają je Francuzi i tak powinno brzmieć, gdy mówimy o sławnym architekcie.

Wielki słownik poprawnej polszczyzny podaje jako przykład frazę:

 Projekty Gustave’a Eiffela [efela].

Gdzie więc problem z wymową?

Jedną z najbardziej charakterystycznych budowli Paryża Polacy nazywają wieżą [ajfla], podczas gdy Francuzi wymawiają [tur efel].

 Jest to wymowa zwyczajowa. Nie wiadomo, w którym momencie nastąpiło zniekształcenie.

Francuz może nie pomóc Polakowi, który pyta, jak dojść do [tur ajfel],  dlatego że nie skojarzy nazwiska [ajfel] z [efel].

A jak jest z samą wieżą?

Ostatnia zasada językowa, która odnosi się do wieży Eiffla, dotyczy pisowni wyrazu wieża. W tym zestawieniu go zapisujemy małą literą.

Zasadach pisowni i interpunkcji zawartych w najnowszym Wielkim słowniku ortograficznym jest paragraf mówiący:

 Jeśli stojący na początku nazwy wyraz (ulica, aleja, brama, bulwar, osiedle, plac, park, kopiec, kościół, klasztor, pałac, willa, zamek, most, molo, pomnik, cmentarz itp.) jest tylko nazwą gatunkową (rodzajową), piszemy go małą literą, a pozostałe wyrazy wchodzące w skład nazwy – wielką literą: ulica 3 Maja,  ulica Generała Władysława Sikorskiego (albo: ulica gen. Władysława Sikorskiego), plac Trzech Krzyży, rondo Waszyngtona, park Ujazdowski, kopiec Józefa Piłsudskiego, pałac Krasińskich, pałac Pod Globusem, pomnik Mikołaja Kopernika, cmentarz Rakowicki, kolumna Aleksandra, sobór Świętego Izaaka (albo: sobór św. Izaaka), bastion Wyskok, dzwon Zygmunt. 

Trochę skomplikowane te relacje polsko-francuskie.

Jak więc wymawiać: zgodnie z oryginalnym brzmieniem czy w zniekształconej polskiej formie, ale zgodnie z przyjętym zwyczajem? 

Myślę, że nie ma co walczyć z wiatrakami i trzeba zaakceptować wersję podawaną przez słowniki.

Mam nadzieję, że opisane zasady pozwolą Wam uniknąć w przyszłości problemów z pisownią i wymową.

Wchodziliście na wieżę Eiffla?

warsztaty korektorksie baner wpisy

Patrycja Bukowska

Pracuję jako redaktor, korektor i szkoleniowiec. Na co dzień dbam o teksty moich klientek i pomagam im spełnić marzenia o własnej książce. Jako mentor wspieram początkujące korektorki i uczę je, jak zarabiać na czytaniu. Pokazuję, że korekta jest prestiżowym i dobrze płatnym zawodem, który może być świetnym sposobem na życie.

 

Przeczytaj  też

[PODCAST] ZNS #004 zdrobnienia

[PODCAST] ZNS #004 zdrobnienia

Zdrabniamy często nieświadomie. Robimy tak, mówiąc do dzieci i zwierząt oraz okazując uczucia. W niektórych okolicznościach takie formy nie brzmią źle, ale gdy spotykam je w sytuacjach poważnych, dostaję dostaję gęsiej skórki. Czy to przejaw zdziecinnienia czy jakaś...

czytaj dalej
Whiskey whisky nierówna

Whiskey whisky nierówna

Czytałam jakiś czas temu bardzo ciekawy raport o konsumpcji alkoholi premium w Polsce. Czasem autorzy pisali whisky, a czasem whiskey. Początkowo myślałam, że to błąd i zaczęłam poprawiać. Zastanawiasz się, która forma jest poprawna? W tym wpisie wszystko Ci wyjaśnię. Koniecznie przeczytaj, bo nawet doświadczeni korektorzy wpadają w tę pułapkę.

czytaj dalej

7 komentarzy

  1. Julia

    Ciekawe! 🙂

    Odpowiedz
  2. Emilka

    Człowiek to się jednak głupi rodzi i głupi umiera. W życiu bym nie pomyślała, gdyby nie Twój wpis 🙂 Od tej pory jeden błąd mniej w wymowie.

    Odpowiedz
  3. Kasia

    O kurcze, bardzo ciekawe informacje! W życiu bym nie pomyślała 😛

    Odpowiedz
  4. mygorgeouslife

    No proszę! Nigdy nawet się nad tym wszystkim nie zastanawiałam, a to takie ciekawe;) Dzięki:)

    Odpowiedz
  5. Kasia

    Nie wchodziłam ale stałam pod nią. Mam lęk wysokości dlatego wieże są nie dla mnie. Dziękuję za ciekawe artykuły.

    Odpowiedz
    • PATRYCJA BUKOWSKA

      Uwielbiam obserwować (i fotografować) piękne widoki, ale niestety też mam lęk wysokości i na wysokie wieże nie wchodzę.

      Odpowiedz

Wyślij komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *